کاردرمانی برای بیماران ای ال اس ( ALS) ، باید بلافاصله پس از تشخیص به صورت مستمر برای بیمار انجام شود تا از پیشرفت بیماری ممانعت شود.

کاردرمانی برای بیماران ای ال اس ( ALS)

ارگوتراپیست رضا مقتدائی

 

کاردرمانی برای بیماران ای ال اس (ALS): یک راهنمای جامع

 

 **فهرست مطالب**

۱٫ **مقدمه**

۲٫ **آشنایی با بیماری ای ال اس (ALS)**

– تعریف و علائم

– پیشرفت بیماری

– چالش‌های جسمی و روانی

۳٫ **نقش کاردرمانی در مدیریت ALS**

– اهداف کاردرمانی

– تفاوت کاردرمانی با فیزیوتراپی

۴٫ **ارزیابی اولیه در کاردرمانی برای بیماران ALS**

– بررسی توانایی‌های حرکتی

– ارزیابی عملکردهای روزمره زندگی (ADLs)

– سنجش نیازهای ارتباطی و شناختی

۵٫ **مداخلات کاردرمانی در مراحل مختلف ALS**

– **مراحل اولیه بیماری:** حفظ استقلال و تطابق با تغییرات

– **مراحل میانی:** استفاده از وسایل کمکی و اصلاح محیط

– **مراحل پیشرفته:** تمرکز بر راحتی و کیفیت زندگی

۶٫ **استراتژی‌های کاردرمانی برای بهبود عملکرد بیماران ALS**

– تمرینات تطابقی برای حفظ تحرک

– آموزش استفاده از وسایل کمکی (صندلی چرخدار، اسپلینت‌ها، دستگاه‌های ارتباطی)

– اصلاح محیط خانه برای افزایش ایمنی و دسترسی

۷٫ **کاردرمانی و مدیریت علائم خاص ALS**

– مشکلات بلع و تغذیه (همکاری با گفتاردرمانگر)

– ضعف عضلات تنفسی و راهکارهای تنفسی

– کنترل درد و اسپاسم عضلانی

۸٫ **حمایت روانی و اجتماعی در کاردرمانی**

– کاهش استرس و اضطراب بیمار

– آموزش خانواده و مراقبان

– اهمیت فعالیت‌های معنادار برای سلامت روان

۹٫ **تکنولوژی‌های کمکی در کاردرمانی ALS**

– دستگاه‌های ارتباطی چشم‌انداز (Eye Gaze)

– سیستم‌های کنترل محیطی (Environmental Control Units)

– ربات‌ها و فناوری‌های نوین

۱۰٫ **چالش‌های کاردرمانی در ALS و راهکارها**

– مقاومت بیمار در پذیرش تغییرات

– محدودیت‌های مالی و دسترسی به تجهیزات

– نیاز به رویکرد تیمی در درمان

۱۱٫ **نقش تیم چندرشته‌ای در درمان ALS**

– همکاری با نورولوژیست، فیزیوتراپیست، گفتاردرمانگر و مددکار اجتماعی

۱۲٫ **تحقیقات و آینده کاردرمانی در ALS**

– پیشرفت‌های اخیر در مداخلات توانبخشی

– امیدهای جدید در درمان بیماری

۱۳٫ **نتیجه‌گیری**

۱۴٫ **منابع و مراجع**

 

**۱٫ مقدمه**

بیماری **اسکلروز جانبی آمیوتروفیک (ALS)** یا بیماری لو گهریگ، یک اختلال عصبی پیشرونده است که به تدریج سلول‌های عصبی حرکتی را تخریب می‌کند. این بیماری منجر به ضعف عضلانی، از دست دادن تحرک، مشکلات گفتاری و بلع، و در نهایت ناتوانی شدید می‌شود. در این شرایط، **کاردرمانی (Occupational Therapy – OT) براب بیماران ای ال اس ( ALS)** نقش حیاتی در حفظ استقلال، بهبود کیفیت زندگی و تطابق بیمار با محدودیت‌های ناشی از بیماری دارد.

 

مقاله حاضر به بررسی جامع **مداخلات کاردرمانی برای بیماران ALS** می‌پردازد و راهکارهای عملی برای مدیریت چالش‌های جسمی و روانی این بیماران ارائه می‌دهد.

 

 **۲٫ آشنایی با بیماری ای ال اس (ALS)**

 **تعریف و علائم**

ALS یک بیماری نورودژنراتیو است که بر **نورون‌های حرکتی فوقانی و تحتانی** تأثیر می‌گذارد. علائم اولیه ممکن است شامل:

– ضعف عضلانی پیشرونده (دست‌ها، پاها، یا عضلات گفتاری)

– گرفتگی و اسپاسم عضلات

– مشکل در راه رفتن و تعادل

– اختلال در بلع و تکلم

– در مراحل پیشرفته، فلج تقریباً کامل رخ می‌دهد.

 

**پیشرفت بیماری**

ALS به صورت متفاوتی در افراد پیشرفت می‌کند، اما معمولاً طی **۳ تا ۵ سال** به مرحله شدید می‌رسد. برخی بیماران (مانند استیون هاوکینگ) سال‌ها با این بیماری زندگی می‌کنند.

 

**چالش‌های جسمی و روانی**

– کاهش استقلال در فعالیت‌های روزمره (لباس پوشیدن، غذا خوردن، نظافت شخصی)

– وابستگی به دیگران و کاهش اعتماد به نفس

– افسردگی و اضطراب ناشی از پیشرفت بیماری

در اینجا نقش کاردرمانی برای بیماران ای ال ای ( ALS)  بیشتر نمایان می شود .

 

**۳٫ نقش کاردرمانی در مدیریت ALS**

اهداف کاردرمانی برای بیماران ای ال اس ( ALS) عبارتند از :

– **حفظ استقلال** در انجام فعالیت‌های روزمره تا حد امکان

– **تطابق با محیط** و استفاده از وسایل کمکی

– **بهبود کیفیت زندگی** از طریق فعالیت‌های معنادار

– **حمایت روانی** از بیمار و خانواده

 

 **تفاوت کاردرمانی با فیزیوتراپی**

– فیزیوتراپی بیشتر بر **تقویت عضلات، تحرک و تعادل** تمرکز دارد.

– کاردرمانی بر **انجام فعالیت‌های عملی زندگی** (مانند غذا خوردن، نوشتن، استفاده از تلفن) کلا فعالیت های روز مره زندگی تأکید می‌کند.

 **۴٫ ارزیابی اولیه در کاردرمانی برای بیماران ای ال ای ( ALS)**

کاردرمانگر باید در جلسات اولیه، موارد زیر را بررسی کند:

– **محدودیت‌های حرکتی** (دامنه حرکتی مفاصل، قدرت عضلانی)

– **توانایی انجام فعالیت‌های روزمره (ADLs و IADLs)**

– **نیازهای ارتباطی** (استفاده از دستگاه‌های جایگزین گفتار)

– **شرایط محیط زندگی** (دسترسی به اتاق‌ها، حمام، آشپزخانه)

 

 **۵٫ مداخلات کاردرمانی در مراحل مختلف بیماری ای ال اس (ALS)**

 **مراحل اولیه بیماری**

– آموزش تمرینات سبک برای حفظ انعطاف پذیری

– توصیه به استفاده از ابزارهای کمکی ساده (مثل دستگیره‌های حمام)

– برنامه‌ریزی برای تغییرات آینده

 

 **مراحل میانی**

– تجویز **صندلی چرخدار الکتریکی** برای جابجایی

– استفاده از **اسپلینت‌های دست** برای جلوگیری از دفورمیتی

– اصلاح محیط خانه (نصب رمپ، میزهای قابل تنظیم)

 

 **مراحل پیشرفته**

– تمرکز بر **راحتی و پیشگیری از زخم بستر**

– استفاده از **تکنولوژی‌های ارتباطی چشم‌انداز**

– حمایت از مراقبان در جابجایی و مراقبت از بیمار

 

**۶٫ استراتژی‌های کاردرمانی برای بهبود عملکرد بیماران ای ال اس (ALS)**

یک کاردرمانگر از استراتژیهای مختلف حین کاردرمانی برای بیماران ای ال اس ( ALS) استفاده می کند . برخی از این موارد عبارتند از :

– **تمرینات تطابقی:** آموزش روش‌های جدید برای انجام کارها (مثلاً استفاده از دست غیرغالب)

– **وسایل کمکی:**

– قاشق و چنگال با دسته ضخیم

– صفحه کلیدهای مخصوص برای تایپ

– دستگاه‌های بلندکننده برای انتقال از تخت به صندلی

 

**۷٫ کاردرمانی و مدیریت علائم خاص ALS**

### **مشکلات بلع و تغذیه**

– همکاری با گفتاردرمانگر برای تمرینات بلع

– توصیه به غذاهای نرم و استفاده از نی‌های مخصوص

 

### **ضعف عضلات تنفسی**

– آموزش تکنیک‌های تنفس دیافراگمی

– استفاده از دستگاه‌های کمک تنفسی (BIPAP)

 

### **کنترل درد و اسپاسم**

– موقعیت‌دهی صحیح بدن

– استفاده از کمپرس گرم یا سرد

 

 

**۸٫ حمایت روانی و اجتماعی در کاردرمانی**

– تشویق بیمار به مشارکت در فعالیت‌های لذت‌بخش (نقاشی، موسیقی)

– برگزاری جلسات مشاوره برای خانواده‌ها

– ایجاد شبکه‌های حمایتی با سایر بیماران ALS

 

 **۹٫ تکنولوژی‌های کمکی در کاردرمانی ALS**

– **دستگاه‌های ارتباطی مبتنی بر چشم (Eye Gaze):** برای بیمارانی که توانایی گفتار ندارند.

– **سیستم‌های کنترل محیطی (ECU):** برای روشن/خاموش کردن وسایل خانه با صدا یا حرکت چشم.

 

 **۱۰٫ چالش‌های کاردرمانی در ALS و راهکارها**

کاردرمانی برای بیماران ای ال اس ( ALS) همراه با چالش هم هست ، برخی از این چالشها عبارتند از :

– **مقاومت بیمار:** آموزش تدریجی و همراهی روانشناس.

– **محدودیت مالی:** معرفی سازمان‌های خیریه برای تأمین تجهیزات.

 

 **۱۱٫ نقش تیم چندرشته‌ای در درمان ALS**

کاردرمانگر باید با تیم درمان (پزشک، پرستار، فیزیوتراپیست، روانشناس) همکاری کند. که هر تخصص در جایگاه خود به بیماران کمک نماید

امید به درمان‌های جدید مانند سلول‌های بنیادی و داروهای کندکننده پیشرفت بیماری وجود دارد.

کاردرمانی می‌تواند **کیفیت زندگی بیماران ALS** را به‌طور چشمگیری بهبود بخشد. با استفاده از **تکنیک‌های تطابقی، وسایل کمکی و حمایت روانی**، این بیماران می‌توانند تا حد امکان مستقل و با عزت نفس زندگی کنند.

## **۱۴٫ منابع و مراجع**

– موسسه ملی اختلالات عصبی و سکته مغزی (NINDS)

– انجمن ALS جهانی (International Alliance of ALS)

– مقالات پژوهشی در زمینه کاردرمانی و نورولوژی

 

این مقاله به‌طور جامع به بررسی نقش کاردرمانی در کمک به بیماران ALS پرداخته و می‌تواند راهنمای مفیدی برای درمانگران، بیماران و خانواده‌های آن‌ها باشد.

فهرست
مشاوره رایگان در واتس آپ